HTTP API SRE Networking

HTTP Status Kodları: Eksiksiz Referans Rehberi

Onur Ömer Tunç 29 Haziran 2026 7 dk okuma

1xx — Bilgilendirici (Informational)

Kod	İsim	Ne anlama gelir
100	Continue	Sunucu istek header'larını aldı, client body'yi gönderebilir. Büyük dosya upload'larında `Expect: 100-continue` ile kullanılır.
101	Switching Protocols	Protokol geçişi onaylandı. HTTP → WebSocket yükseltmesinde (`Upgrade: websocket`) bu kod döner.
102	Processing	WebDAV: sunucu isteği işliyor, henüz yanıt yok. Uzun süren operasyonlarda timeout'u önler.
103	Early Hints	Yanıt gelmeden önce `Link` header'ları gönderilir. CDN ve edge ortamlarında kritik kaynakları önceden yükletir.

SRE notu: 101'i WebSocket bağlantılarında Kubernetes ingress konfigürasyonunda görmek normaldir. Nginx ingress için nginx.ingress.kubernetes.io/proxy-read-timeout: "3600" ve proxy-send-timeout: "3600" annotation'larını unutmayın — aksi halde ingress bağlantıyı keser.

2xx — Başarılı (Successful)

Kod	İsim	Ne anlama gelir
200	OK	Standart başarı yanıtı. Body içeriği metoda göre değişir: GET → kaynak, POST → işlem sonucu, PUT → güncellenmiş kaynak.
201	Created	Kaynak oluşturuldu. `Location` header'ı yeni kaynağın URI'ını içermeli. POST ve PUT ile kullanılır.
202	Accepted	İstek alındı, işlem asenkron devam ediyor. Hemen sonuç dönemeyecek job/queue işlemlerinde kullanılır.
203	Non-Authoritative Information	Yanıt bir proxy veya cache tarafından değiştirildi. Origin'den farklı metadata dönüyor olabilir.
204	No Content	Başarılı ama body yok. DELETE ve bazı PUT işlemlerinde standarttır.
205	Reset Content	Client, formu veya görünümü sıfırlasın. Browser form reset'lerinde kullanılır.
206	Partial Content	`Range` header'ı ile kısmi içerik döndürüldü. Büyük dosya indirme, video streaming ve resume-able download'larda kullanılır.
207	Multi-Status	WebDAV: tek istekte birden fazla kaynağın durumu XML body içinde döner.
208	Already Reported	WebDAV: aynı bağlamaya önceki yanıtta zaten raporlandı.
226	IM Used	HTTP delta encoding: sunucu bir veya daha fazla instance manipulation uyguladı.

SRE notu: 202'yi kullanan bir API'niz varsa mutlaka bir polling mekanizması veya webhook callback stratejisi tanımlayın. "İstek alındı" demek "tamamlandı" demek değil — bu ayrımı client'lara dokümante edin ve monitoring'de 202 → tamamlanma süresini ayrı bir metrik olarak takip edin.

3xx — Yönlendirme (Redirection)

Kod	İsim	Ne anlama gelir
300	Multiple Choices	Birden fazla seçenek mevcut; client seçmeli (örn. farklı dil veya format). Nadiren kullanılır.
301	Moved Permanently	Kaynak kalıcı olarak taşındı. Tarayıcılar ve arama motorları `Location` header'ındaki yeni URL'yi cache'ler.
302	Found	Geçici yönlendirme. POST sonrası tarayıcı genellikle GET ile yönlendirir (PRG pattern).
303	See Other	POST/PUT/DELETE sonrası her zaman GET ile yönlendir. Form işleme sonrası standart davranış.
304	Not Modified	Cache geçerli, body gönderilmedi. `If-None-Match` / `If-Modified-Since` koşullu isteklerine yanıt. Bant genişliği tasarrufu için kritik.
307	Temporary Redirect	Geçici yönlendirme, yöntem değişmez (POST → POST). 302'dan farkı budur.
308	Permanent Redirect	Kalıcı yönlendirme, yöntem değişmez. HTTPS migration'larında 301 yerine tercih edilir.

SRE notu: HTTP → HTTPS migration yaparken 301 değil 308 kullanın. 301 ile tarayıcı orijinal metodu cache'ler ve POST isteklerini GET'e dönüştürebilir. Kubernetes ingress'te ssl-redirect: "true" annotation'ı 308 döndürür — bu doğru davranış. Redirect chain'lerini kontrol edin: curl -L -v https://domain.com 2>&1 | grep -E "< HTTP|Location" — iki adımdan fazla redirect SEO için maliyetlidir.

4xx — İstemci Hataları (Client Errors)

Kod	İsim	Ne anlama gelir
400	Bad Request	Sunucu isteği anlayamadı. Bozuk syntax, geçersiz parametre veya eksik zorunlu field.
401	Unauthorized	Kimlik doğrulama gerekli veya başarısız. `WWW-Authenticate` header'ı hangi auth şemasının beklendiğini söyler.
402	Payment Required	Ödeme gerekli. Pek çok SaaS API'ı rate limit aşımında bunu kullanır.
403	Forbidden	Kimliğiniz doğrulandı ama bu kaynağa erişim izniniz yok.
404	Not Found	Kaynak bulunamadı. Var olmayan bir şeye erişildi veya kasıtlı gizlendi (güvenlik için 403 yerine).
405	Method Not Allowed	Bu HTTP metodu bu endpoint için geçerli değil. `Allow` header'ı izin verilen metodları listeler.
406	Not Acceptable	Sunucu, `Accept` header'ındaki formatta yanıt üretemez. Content negotiation başarısız.
407	Proxy Auth Required	401 gibi ama proxy authentication için.
408	Request Timeout	Client belirlenen sürede isteği tamamlamadı. Sunucu bağlantıyı kapattı.
409	Conflict	İstek, kaynağın mevcut durumu ile çelişiyor. Aynı anda iki güncelleme, duplicate kayıt veya versiyon uyumsuzluğu.
410	Gone	Kaynak kalıcı olarak silindi ve geri gelmeyecek. SEO için önemli — arama motorları URL'yi index'ten çıkarır.
411	Length Required	`Content-Length` header zorunlu ama gönderilmedi.
412	Precondition Failed	`If-Match` / `If-Unmodified-Since` koşulu başarısız oldu. Optimistic locking için kullanılır.
413	Content Too Large	Request body sunucunun kabul ettiği limitin üzerinde. Dosya upload limitlerini aştınız.
414	URI Too Long	URL sunucunun işleyebileceğinden uzun. Genellikle çok uzun query string'ler.
415	Unsupported Media Type	`Content-Type` sunucu tarafından desteklenmiyor. JSON API'a XML göndermek gibi.
416	Range Not Satisfiable	`Range` header'ı geçersiz veya kaynağın boyutunu aşıyor.
417	Expectation Failed	`Expect` header'ındaki koşul sunucu tarafından karşılanamaz.
418	I'm a Teapot	RFC 2324'ten gelen easter egg: bir çaydanlık kahve demleme isteğini reddediyor.
421	Misdirected Request	İstek, yanıt veremeyecek bir sunucuya yönlendirildi. HTTP/2 multiplexing sorunlarında görülür.
422	Unprocessable Content	Syntax geçerli ama semantik hatalar var. Form validasyon hatalarında standarttır.
423	Locked	WebDAV: kaynak kilitli.
424	Failed Dependency	WebDAV: başka bir işlemin başarısızlığından dolayı bu istek de başarısız.
425	Too Early	Early data (0-RTT) ile gelen istek replay riski nedeniyle reddedildi. TLS 1.3 ile ilgili.
426	Upgrade Required	Client belirtilen protokole yükseltmeli. `Upgrade` header'ı hangi protokolün istendiğini söyler.
428	Precondition Required	Koşullu istek (`If-Match`) zorunlu — kaynak körce güncellenmemeli.
429	Too Many Requests	Rate limit aşıldı. `Retry-After` header'ı ne zaman tekrar deneneceğini söyler.
431	Header Fields Too Large	Header'lar çok büyük. Büyük cookie'ler veya çok sayıda custom header.
451	Unavailable For Legal Reasons	Yasal nedenlerle içerik engellendi. Ülke bazlı kısıtlamalar veya mahkeme kararları.

SRE notu: 429 için Retry-After header'ını mutlaka set edin ve exponential backoff uygulayan client'lar yazın. Rate limit olmayan API'lar, yük artışında cascade failure'a açıktır. Prometheus'ta http_requests_total{status="429"} metriğini alert'e bağlayın — aniden artan 429, ya bir attack ya da bir client'ın loop'a girdiğinin işaretidir.

5xx — Sunucu Hataları (Server Errors)

Kod	İsim	Ne anlama gelir
500	Internal Server Error	Genel sunucu hatası. Catch-all: beklenmeyen exception, null pointer, unhandled error.
501	Not Implemented	Sunucu bu HTTP metodunu desteklemiyor. Kısmi HTTP implementasyonlarında görülür.
502	Bad Gateway	Proxy/gateway, upstream sunucudan geçersiz yanıt aldı. En sık görülen 5xx — pod hazır değil veya crash loop'ta.
503	Service Unavailable	Sunucu geçici olarak hizmet dışı. Aşırı yük veya maintenance modunda.
504	Gateway Timeout	Proxy/gateway, upstream'den zamanında yanıt alamadı. Pod yanıt veriyor ama ingress timeout süresi aşıldı.
505	HTTP Version Not Supported	Sunucu, istekte kullanılan HTTP versiyonunu desteklemiyor.
506	Variant Also Negotiates	Content negotiation döngüsel referansa yol açtı. Yanlış konfigürasyon.
507	Insufficient Storage	WebDAV: işlem tamamlamak için yeterli depolama alanı yok.
508	Loop Detected	WebDAV: sonsuz döngü tespit edildi.
510	Not Extended	İsteğin tamamlanması için ek uzantı gerekli.
511	Network Auth Required	Ağ erişimi için kimlik doğrulama gerekli. Captive portal'larda (WiFi giriş sayfaları) görülür.

Kubernetes'te 502 ve 504 debug:

502 Bad Gateway → Pod hazır değil, crash loop'ta veya yanlış port'ta dinliyor
504 Gateway Timeout → Pod yanıt veriyor ama ingress timeout süresi aşıldı

502 debug adımları:

# Pod'ların Running ve Ready durumunu kontrol et
kubectl get pods -n <namespace> -o wide

# Endpoint'lerin kayıtlı olduğunu doğrula
kubectl get endpoints <service-name> -n <namespace>

# Pod loglarına bak
kubectl logs -n <namespace> <pod-name> --previous

# Service selector'ının pod label'larıyla eşleştiğini kontrol et
kubectl describe service <service-name> -n <namespace>

504 için ingress timeout’unu artırın:

nginx.ingress.kubernetes.io/proxy-connect-timeout: "60"
nginx.ingress.kubernetes.io/proxy-send-timeout: "120"
nginx.ingress.kubernetes.io/proxy-read-timeout: "120"

Prometheus ile HTTP Durum Kodu Monitoring

groups:
  - name: http_errors
    rules:
      - alert: HighErrorRate5xx
        expr: |
          sum(rate(http_requests_total{status=~"5.."}[5m])) by (service)
          /
          sum(rate(http_requests_total[5m])) by (service)
          > 0.01
        for: 2m
        labels:
          severity: critical
        annotations:
          summary: "{{ $labels.service }}: 5xx error rate > 1%"

      - alert: SuddenSpike4xx
        expr: |
          sum(rate(http_requests_total{status=~"4.."}[5m])) by (service)
          > 50
        for: 5m
        labels:
          severity: warning
        annotations:
          summary: "{{ $labels.service }}: 4xx spike detected"

Hangi Kod Ne Zaman Kullanılır — REST API Hızlı Referans

Senaryo	Doğru Kod
GET isteği başarılı	200 OK
POST ile kaynak oluşturuldu	201 Created
DELETE başarılı, body yok	204 No Content
Async iş kuyruğa alındı	202 Accepted
Form validasyon hatası	422 Unprocessable Content
Duplicate kayıt (email zaten var)	409 Conflict
Token yok veya geçersiz	401 Unauthorized
Token geçerli, yetki yok	403 Forbidden
Kaynak bulunamadı	404 Not Found
Rate limit aşıldı	429 Too Many Requests
Sunucu beklenmeyen hatası	500 Internal Server Error

Etiketler HTTP API SRE Networking

Tüm yazılar